Trafik kazasında sigortaya başvuru

Motorlu araç kazalarında zarar, kural olarak önce aracın zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortasından ve poliçedeki teminat limitlerine kadar karşılanır. Limiti aşan ya da teminat dışında kalan zarar için işletene ve diğer sorumlulara başvurulabilir. Sürecin başlangıcı, sigortacıya yapılan yazılı başvurudur.

Kazadan kim sorumludur?

Bir motorlu aracın işletilmesi bir kişinin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa aracın işleteni sorumludur. Araç bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında ya da teşebbüsün kestiği biletle işletiliyorsa, işleten ve teşebbüs sahibi müştereken ve müteselsilen sorumludur (2918 sayılı KTK m.85).

Dava açmadan önce sigortaya başvurmak gerekir mi?

Evet. Zarar gören, dava açmadan veya tahkime başvurmadan önce sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvurmalıdır. Sigortacı on beş gün içinde cevap vermez veya verilen cevap yetersiz görülürse dava açılabilir ya da tahkime gidilebilir (KTK m.97).

Sigorta Tahkim Komisyonu nedir?

Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkların hakem yoluyla çözümü için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30 ile kurulmuştur. Zorunlu sigortalarda sigorta şirketi sisteme üye olmasa da hak sahibi başvurabilir. Başvuru için sigorta kuruluşuna başvurmuş olmak ve talebin kısmen veya tamamen olumsuz sonuçlandığını belgelemek gerekir; kuruluşun 15 iş günü içinde yazılı cevap vermemesi de yeterlidir (m.30/13).

Kazaya karışan araç sigortasızsa veya tespit edilemiyorsa?

Sigortalı tespit edilemiyorsa, araç sigortasızsa ya da çalıntı veya gasp edilmiş bir araç kazaya karışmış ve işleten sorumlu tutulamıyorsa, bedensel zararlar zorunlu sigortanın geçerli teminat tutarlarına kadar Güvence Hesabı'ndan karşılanabilir. Sigorta şirketinin iflası veya ruhsatlarının tüm branşlarda iptali hâlinde maddi ve bedensel zararlar da Hesaptan karşılanır (5684 sayılı Kanun m.14).

Hangi zarar kalemleri istenebilir?

Ölüm hâlinde cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve çalışma gücü kaybı ile destekten yoksun kalma zararı (TBK m.53); bedensel zararda tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalması veya yitirilmesi ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar (TBK m.54) istenebilir. Araçtaki hasar ve değer kaybı maddi zarardır. Ancak KTK m.92 bazı kalemleri zorunlu trafik sigortası teminatı dışında tutar: kira mahrumiyeti ve kâr kaybı gibi dolaylı zararlar, trafikten çekilmiş veya hurdaya ayrılmış araçların değer kaybı, araçta taşınan eşya. Bu kalemler sorumlu kişilerden istenir.

Manevi tazminat sigortadan istenebilir mi?

Manevi tazminat TBK m.56'da düzenlenir. Manevi tazminat talepleri Kanun gereği zorunlu trafik sigortası kapsamı dışındadır (KTK m.92/f); bu talep işleten, sürücü gibi sorumlu kişilere, varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısına yöneltilir.

Zamanaşımı süresi nedir?

Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat talepleri, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Fiil ceza kanunlarına göre daha uzun bir zamanaşımına tabiyse o süre uygulanır. Tazminat yükümlüsüne karşı kesilen zamanaşımı sigortacıya karşı da kesilmiş olur (KTK m.109). Manevi tazminat taleplerinde aynı nitelikteki süreler TBK m.72'den doğar.

Temel kavramlar

İşleten sorumluluğu
Zorunlu mali sorumluluk sigortası
Yazılı başvuru
Sigorta Tahkim Komisyonu
Güvence Hesabı
Destekten yoksun kalma
Değer kaybı
Zamanaşımı

Birincil kaynaklar

Son kontrol: 2 Kasım 2026

Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş değildir ve avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat değişebilir; somut bir durumda güncel metin ve içtihat ayrıca incelenmelidir.